دیدگاه و پرسش
با گسترش فضای مجازی، کلاهبرداریهای اینترنتی رشد یافتهاند. در این مطلب با انواع جرایم اقتصادی سایبری و راههای مقابله با آنها آشنا شوید.
(جرایم سایبری / کلاهبرداری اینترنتی / فیشینگ / امنیت دیجیتال / اقتصاد دیجیتال)
با گسترش روزافزون فناوری اطلاعات و ارتباطات و نفوذ اینترنت در تمامی ابعاد زندگی، از جمله مبادلات مالی و فعالیتهای اقتصادی، بستر جدیدی برای ارتکاب جرایم نیز فراهم شده است. جرایم اینترنتی در حوزه اقتصادی که با عنوان کلاهبرداری دیجیتال یا سایبری شناخته میشوند، به هرگونه اقدام غیرقانونی اطلاق میگردد که با استفاده از بستر اینترنت و ابزارهای دیجیتال، با هدف فریب قربانی و تصاحب اموال یا اطلاعات مالی او انجام میپذیرد. این جرایم طیف وسیعی از فعالیتها را دربرمیگیرند، از فیشینگ و سرقت اطلاعات بانکی گرفته تا کلاهبرداریهای مربوط به سرمایهگذاریهای جعلی، باجافزارها، و تبلیغات دروغین. ماهیت فرامرزی اینترنت، امکان پنهانکاری هویت مجرمان، و سرعت بالای انجام تراکنشها، این جرایم را به یکی از چالشهای جدی برای امنیت اقتصادی افراد و سازمانها تبدیل کرده است. در جهانی که هر روز بخش بیشتری از اقتصاد به سمت دیجیتالی شدن حرکت میکند، آگاهی از این جرایم و راههای مقابله با آنها امری حیاتی است.
مجرمان از روشهای بسیار متنوع و نوآورانهای مانند فیشینگ (Phishing) از طریق ایمیل یا پیامک، اسکیمینگ (Skimming) کارتهای بانکی، بدافزارهای بانکی (Trojan)، وبسایتها و اپلیکیشنهای جعلی، کلاهبرداریهای پانزی/هرمی آنلاین و تلههای عاطفی (Romance Scams) برای فریب قربانیان استفاده میکنند.
این جرایم هم افراد عادی را هدف قرار میدهند (مانند کلاهبرداریهای خرید و فروش اینترنتی) و هم سازمانها و شرکتها را (مانند حملات باجافزاری به سرورهای شرکتها).
اصلیترین پیامد این جرایم، از دست رفتن مستقیم پول و داراییهای دیجیتال قربانیان است که میتواند شامل موجودی حساب بانکی، اطلاعات کارت اعتباری، رمز ارزها و یا اطلاعات حساس تجاری باشد.
وقوع کلاهبرداریهای دیجیتال به اعتماد عمومی به فضای دیجیتال، تجارت الکترونیک و سیستمهای پرداخت آنلاین آسیب میزند و میتواند مانع از توسعه اقتصاد دیجیتال شود.
افزایش آگاهی و سواد دیجیتال کاربران، سازمانها و نهادهای قانونی، از جمله مؤثرترین راهها برای کاهش آسیبپذیری در برابر این نوع جرایم است.
انواع رایج شامل فیشینگ (سرقت اطلاعات از طریق صفحات جعلی)، کلاهبرداریهای مرتبط با ارزهای دیجیتال و سرمایهگذاریهای جعلی آنلاین، باجافزارها (قفل کردن اطلاعات و درخواست پول)، اسکیمینگ (کپی کردن اطلاعات کارت)، و کلاهبرداری در خریدهای اینترنتی است. این جرایم عمدتاً از طریق فریب، مهندسی اجتماعی، و بهرهبرداری از ضعفهای امنیتی سیستمها انجام میشوند.
پیامدهای اقتصادی شامل زیانهای مالی مستقیم به افراد و کسبوکارها، کاهش سرمایهگذاری در فضای آنلاین، و آسیب به اعتبار سیستمهای پرداخت الکترونیک است. پیامدهای اجتماعی نیز شامل کاهش اعتماد عمومی، ایجاد حس ناامنی در فضای مجازی، و تأثیرات روانی منفی بر قربانیان میشود.
با افزایش آگاهی درباره روشهای کلاهبرداری، استفاده از رمزهای عبور قوی و احراز هویت دو مرحلهای، نصب نرمافزارهای امنیتی معتبر، عدم کلیک بر روی لینکهای مشکوک، بررسی اعتبار وبسایتها و فروشگاههای آنلاین، عدم ارائه اطلاعات حساس به منابع ناشناس و بهروزرسانی مداوم سیستمعامل و برنامهها میتوان از خود محافظت کرد.
مقالات مرتبط